- Κατερίνα Ζαμαρία
«Δεν μπορούμε να διαλέξουμε τους γονείς μας. Μπορούμε όμως να επιλέξουμε πώς θα τους αντιμετωπίσουμε». Η Δρ Σάρα Ντέιβις στο βιβλίο της εξετάζει το πώς τα ναρκισσιστικά χαρακτηριστικά των γονέων επηρεάζουν καθοριστικά τα παιδιά, ως την ενηλικίωσή τους, σε ζητήματα αυτοεκτίμησης, αυτοπεποίθησης και σχέσεων.
Με την ειδικότητα της συμβουλευτικής ψυχολόγου, με ειδίκευση στη ναρκισσιστική κακοποίηση, η συγγραφέας προσφέρει ρεαλιστικές και πρακτικές συμβουλές για να διαχειριστεί κανείς τις τοξικές και χειριστικές σχέσεις μέσα στην οικογένεια. Διευκρινίζει εξαρχής πως η ναρκισσιστική συμπεριφορά του γονιού συνιστά κακοποιητική μορφή συμπεριφοράς προς το παιδί, καθώς έχει μακροχρόνιες επιπτώσεις στην ψυχική υγεία του ατόμου, με αποτέλεσμα την ανάγκη για συνεχή αποδοχή, τη δυσκολία στον καθορισμό ορίων και σημαντικά ζητήματα αυτοεκτίμησης. Σύμφωνα, μάλιστα, και με το DSM, ο ναρκισσισμός αναγνωρίζεται ως μια διαταραχή της προσωπικότητας.
Εντασσόμενο στην κατηγορία των βιβλίων αυτογνωσίας, βοηθά τους αναγνώστες να επεξεργαστούν το παρελθόν τους, να κατανοήσουν και να επουλώσουν το τραύμα και να δημιουργήσουν τον νέο χάρτη της ζωής τους. Είναι πολύ σημαντικό να υπογραμμιστεί πως η συγγραφέας τονίζει εμφατικά την ανάγκη αναζήτησης βοήθειας από επαγγελματία της ψυχικής υγείας, καθώς η θεραπεία βοηθά στην εξερεύνηση της αναπτυξιακής πορείας και στην επούλωση του ψυχικού τραύματος. Έτσι το βιβλίο λειτουργεί σαν ένα πρώτο εργαλείο, σαν το έναυσμα για να κατανοήσει κάποιος τα χαρακτηριστικά της γονεϊκής τοξικής συμπεριφοράς και να αναγνωρίσει ότι αυτό συνιστά πρόβλημα.
«Δεν μπορούμε να διαλέξουμε τους γονείς μας. Μπορούμε όμως να επιλέξουμε πώς θα τους αντιμετωπίσουμε».
Ως εγχειρίδιο που απευθύνεται σε αναγνωστικό κοινό που δεν είναι εξοικειωμένο με την επιστήμη της Ψυχολογίας, διαθέτει την αναγκαία επιστημονικότητα και σαφήνεια, χωρίς να υποκαθιστά τον επαγγελματία. Ταυτόχρονα, παρέχει συγκεκριμένες στρατηγικές και πρακτικές ασκήσεις για τη διαχείριση των μακροχρόνιων συνεπειών, όπως η χαμηλή αυτοεκτίμηση και η δυσκολία στα όρια.
Δομημένο σε τέσσερα μέρη, εξετάζει πολυπρισματικά το θέμα. Στο πρώτο μέρος εξετάζει τους λόγους για τους οποίους οι άνθρωποι αναπτύσσουν ναρκισσιστικές προσωπικότητες και τις επιπτώσεις αυτού στα παιδιά. Εξηγεί πώς, ενήλικες που μεγάλωσαν σε ναρκισσιστικό περιβάλλον, αναπτύσσουν κοινά και επαναλαμβανόμενα μοτίβα συμπεριφοράς και σκέψης. Για παράδειγμα, συνδέουν την αξία τους αποκλειστικά με επιτεύγματα ή εξωτερική αναγνώριση, προσπαθώντας να καλύψουν το κενό της παιδικής ηλικίας, δυσκολεύονται στον καθορισμό ορίων, έχουν χαμηλή αυτοεκτίμηση, δυσκολεύονται να εμπιστευτούν τους άλλους, έχουν αισθήματα ενοχής για τις αντιδράσεις των γονιών τους, κάτι που μεταφέρεται και στις άλλες σχέσεις τους, και χαρακτηρίζονται είτε από υπερβολική είτε από παντελή έλλειψη ενσυναίσθησης.
Στο δεύτερο μέρος εκθέτει τα μοντέλα του γονεϊκού και οικογενειακού ναρκισσισμού, καθώς και πώς αυτός οδηγεί στο τραύμα. Διευκρινίζει πως όταν υπάρχει ένα δύσκολο ή τοξικό άτομο στην οικογένεια, υπάρχουν αλυσιδωτές επιπτώσεις και στους γύρω του. Παρουσιάζει τον ρόλο του προσώπου που λειτουργεί ως διευκολυντής, εκείνου δηλαδή που αναλαμβάνει την ευθύνη για οτιδήποτε κάνει –ή δεν κάνει– ο νάρκισσος. Εκθέτει τον ρόλο που παίζει το «χρυσό» παιδί, το εκλεκτό και «αγαπημένο» παιδί του ναρκισσιστή γονέα. Αυτός ή αυτή είναι που επαινείται και εξιδανικεύεται και ταυτόχρονα χρησιμοποιείται ως μέτρο σύγκρισης εναντίον των άλλων, είναι αυτό που τροφοδοτεί το υπερεγώ του γονιού, καθώς αυτός βιώνει τις θετικές ιδιότητες του χρυσού παιδιού ως προέκταση του εαυτού του. Στον αντίποδα βρίσκεται το «χαμένο» παιδί, εκείνο που αποσύρεται και αποσυνδέεται, για να αποφύγει τις συνέπειες της τοξικότητας, αλλά και το «μαύρο πρόβατο», εκείνο δηλαδή το μέλος που στοχοποιείται ευκολότερα, γιατί είναι –συνήθως– το άτομο που επαναστατεί, πάει κόντρα στο ρεύμα και αναδεικνύει τις παθογένειες της οικογένειας. Δεν είναι τυχαίο, μάλιστα, το γεγονός πως ένας τέτοιος διαχωρισμός μεταξύ των παιδιών όχι μόνο οδηγεί στο να αποκτήσουν μια υπερβολική και ταυτόχρονα συγκεχυμένη αίσθηση του εαυτού τους, αλλά δημιουργεί επίσης ζήλια, πικρία, φθόνο και αντιπαλότητα ανάμεσα στα αδέρφια, μειώνοντας τις πιθανότητες να δημιουργηθεί στενή σχέση μεταξύ τους.
Στο τρίτο και τέταρτο μέρος, η συγγραφέας παρουσιάζει πρακτικά εργαλεία ανάκαμψης και αποθεραπείας. Το πρώτο βασικό βήμα είναι η αποδοχή της πραγματικότητας και η εγκατάλειψη της φαντασίωσης ότι ο νάρκισσος θα αναλάβει τις ευθύνες των πράξεών του. Θεωρεί πρωταρχικής σημασίας την εκπαίδευση του ατόμου στο να μάθει να θέτει και να διατηρεί σταθερά και σαφή όρια στις σχέσεις με τους γονείς, και όχι μόνο, αλλά και την αποδέσμευση από πεποιθήσεις και σκέψεις που αυτού του είδους η ανατροφή καλλιέργησε, μέσα από τη γνωστική αναπλαισίωση. Εξίσου σημαντική στην αντιμετώπιση της κατάστασης είναι και η αναζήτηση υποστήριξης από φίλους, συντρόφους ή ομάδες. Καταληκτικά, παρουσιάζονται ορισμένες ειδικές θεραπευτικές προσεγγίσεις για την αντιμετώπιση του χρόνιου τραύματος που επιφέρει η ανατροφή από ναρκισσιστές γονείς.
Όπως υποστηρίζει η Δρ Σάρα Ντέιβις, η θεραπεία από τον γονεϊκό ναρκισσισμό είναι ένα μοναδικό και προσωπικό ταξίδι που οδηγεί στην ελευθερία, στη βελτίωση των σχέσεων και στην ποιότητα της καθημερινής ζωής.
Μεγαλωμένοι από νάρκισσους γονείς
Πώς να αντιμετωπίσεις τοξικές και χειριστικές σχέσεις μέσα στην οικογένεια
Sarah Davies
μετάφραση: Αγορίτσα Μπακοδήμου
Key Books
336 σελ.
ISBN 978-618-5914-47-9
Τιμή €16,88
https://diastixo.gr/kritikes/meletesdokimia/25739-megalomenoi-apo-narkissous-goneis


Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου